Winston Churchill, de identiteit van een overwinnaar

In maart 1921 nam Churchill de beslissing dat de westelijke oever van de Jordaan buiten de beloften van de McMahon-Hoessein correspondentie viel. Dat was de eerste stap tot de creatie van een Joods vaderland dat Balfour had beloofd. Deze beslissing viel samen met buitengewoon grote financiële donaties van Joodse bankiers en financiers aan Churchill privé. Deze bedenkelijk transactie is nooit aan hem blijven kleven. Het waren andere tijden, wordt wel gezegd.

Als politicus kende Churchill ups en downs. De onlangs overleden historicus Paul Addison zei: Had Churchill died at the beginning of 1939 he would perhaps be remembered today as the most illustrious and interesting failure in the twentieth-century British politics; instead he was transmuted by events into a national savior.

Winston Churchill werd door Boris Johnson de grootse Engelsman aller tijden genoemd. Zijn identiteit werd gevormd door zijn leiderschap en strategie gedurende de tweede wereldoorlog.

Tot zijn 64ste was hij een weinig succesvol politicus. Dan breekt de oorlog uit. Prime minister Neville Chamberlain verliest het vertrouwen van oppositiepartij Labour en leidt aan maagkanker. Zijn enige mogelijke opvolger is Churchill, een man waar weinigen vertrouwen in hebben. Churchill wordt prime minister en in zijn beleid gesteund en gestuurd door Clement Attlee, de leider van labour.

De meeste leden van zijn kabinet willen een deal sluiten met de nazi’s. Churchill en Attlee weigeren.

Voor Winston Churchill was de enige optie vechten voor wat je waard bent. Zijn visie was gebaseerd op de klassieke werken als die van Machiavelli: compromissen leiden tot de ondergang, de enige optie is vechten tot je ten ondergaat en tussentijds steeds weer proberen om nieuwe krachten aan te boren. Zijn kracht was dat hij wist waar hij heen wilde, hij toonde de Britten hoe daar te komen en ging voor in de strijd. Hij overtuigde de Britten om te vechten, ondanks dat de kans op succes klein was. Het enige dat hij Groot Brittannië te bieden had was blood, sweat, toil and tears?’

Zij belangrijkste operationele daden waren het aangaan van samenwerkingsverbanden en vriendschap sluiten met de Verenigde Staten. Hij onderkende het belang van militaire innovaties, van vliegtuigen tot tanks. Hij roeide tegen de stroom in en volgde zijn eigen visie. De rest is geschiedenis.

Met het succes van de tweede wereldoorlog zijn al zijn oude fouten en missers vergeten.

Leiderschap, de gevangen identiteit

Onderzoek toont aan dat de meesten van ons geloven dat zij veel veranderd zijn maar de komende jaren niet veel zullen veranderen. We gaan ervan uit dat onze identiteit vast staat en dat het de uitdaging is om relevant te blijven in een wereld die verandert. Omdat we onszelf niet meer zien veranderen, richten we ons op het beschermen van wie we zijn en niet op het groeien naar wie we kunnen worden. We zitten gevangen in onze eigen identiteit.

Veel van ons handelen gebeurt instinctief. Dit uit zich bijvoorbeeld in instinctief argumenteren dat we gelijk hebben, vasthouden aan verhalen waarin we onszelf positief voordoen en dergelijke. We zitten klem in onze eigen ego’s en proberen voortdurend de indruk die anderen van ons hebben te beheersen. Hierbij zoeken wij naar rechtvaardiging in de vorm van “valkuilen” zoals:

Simpele verhalen. Ons verlangen naar eenvoudige verhalen verblindt ons voor de echte verhalen. Gemakkelijk te begrijpen verhalen zijn krachtig en helpen de samenleving te vormen, behalve wanneer dingen complex genoeg worden om niet meer in standaardsjablonen te passen. Ons verlangen naar eenvoudige verhalen kan tot een ongelukkig einde leiden.

Zekerheid. De behoefte aan zekerheid is een emotie als liefde of woede. En net als deze emoties voorkomt dit gevoel tot formeel redeneren. Als we geloven dat we gelijk hebben, stoppen we met goed luisteren naar anderen en negeren we informatie die ons ongelijk bewijzen. Dat iets goed voelt, wil niet zeggen dat het zo is.

Overeenstemming. We streven naar overeenstemming en haten conflicten, omdat we ons zo hebben ontwikkeld om te kunnen overleven. Als we het oneens zijn, ervaren we sociale stress. Dit leidt ertoe dat teams gemakkelijk overeenstemming bereiken en waardevolle opties achterwege laten bij het omgaan met complexe uitdagingen. Ofwel, het berooft ons letterlijk van goede ideeën.

Controle. Ons verlangen naar controle is nauw verbonden met ons gevoel van geluk. Toch is het verlangen naar controle niet mogelijk in een onvoorspelbare wereld. Dit streven leidt ons naar het pad van simplistische en ineffectieve oplossingen.

Hoewel we nooit volledig aan deze valkuilen kunnen ontsnappen, kunnen de volgende vragen helpen om onze instincten beter te herkennen:

  1. Waarom geloof ik wat ik geloof? Wij verwisselen hetgeen waarin wij geloven vaak met de waarheid en stellen ons zelden de vraag hoe we bij onze mening komen. Om dit patroon te doorbeken zoek ook naar bewijzen voor het gelijk van de ander.
  2. Hoe kon ik het mis hebben? Deze vraag is niet gericht om je overtuiging waterdicht te maken maar om je te stimuleren je open te stellen om anders naar probleemstellingen te kijken. Zo kun je als voorbeeld op verschillende wijzen naar het fenomeen loyaliteit kijken.
  3. Wie wil ik in mijn volgende (identiteit) fase zijn?
    Wat zal mijn volgende stap zijn, welke stippen zet ik aan de horizon. Hoe ziet mijn grotere plaatje er uit? Hoe ziet de nieuwe persoon die ik ben eruit en hoe groei ik in dit beeld? Wat zijn de identiteitsvalkuilen?
    Bron: McKinsey Quarterly